“Fall Stettin”

1 listopada wyszłyśmy z Krysią Koziewicz “na groby” na cmentarz św. Jadwigi na Olenhauerstr., zwany niekiedy “polskim cmentarzem”. I rzeczywiście mnóstwo ludzi na cmentarzu, groby zadbane, tabliczki z polskimi napisami: śp albo Boże błogosław. Naszą uwagę zwrócił stojący nieco na osobności pomnik.

Co to był Fall Stettin?

Odpowiedzi udziela polska WIkipedia.

Fall Stettin – akcja Gestapo skierowana przeciwko księżom katolickim pracującym w Szczecinie
i na Pomorzu. W luterańskim Szczecinie istniała tylko jedna parafia rzymskokatolicka, funkcjonująca przy Kościele św. Jana Chrzciciela, tam też pracowali księża będący ofiarami akcji Fall Stettin, księża Herbert Simoleit, błogosławiony Karol Lampert oraz Friedrich Lorenz OMI. Podobna sytuacja była w całej prowincji Pomorze, gdzie katolicka diaspora stanowiła mniejszość.

W celu zdobycia dowodów na prowadzoną przez katolików działalność antyhitlerowską, gestapo posłużyło się agentem o pseudonimie inż. Georg Hagen – naprawdę nazywał się Franz Pissaritsch. Szybko zdobył zaufanie szczecińskich katolików, w tym duchownych. W nocy z 4 na 5 lutego 1943 w Szczecinie, Greifswaldzie, Wolgaście, Borzysławcu pod Goleniowem, Zinnowitz na wyspie Uznam i w Parchimie aresztowano 40 osób, w tym 11 duchownych rzymskokatolickich. W czasie akcji aresztowano również Alberta Hirscha – proboszcza z Borzysławca, który został zamęczony w obozie.

Akcja miała dowieść, że hierarchowie Kościoła prowadzą działalność szpiegowską na rzecz aliantów. Podczas rewizji szukano materiałów, które mogłyby to potwierdzić. Księży Simoleita, Lorenza i Lamperta sąd wojskowy skazał na karę śmierci – 13 listopada 1944 zostali ścięci w więzieniu w Halle w Saksonii. Pochowano ich na cmentarzu przy tamtejszym kościele św. Gertrudy.

Bl. Ks. Karol Lampert / ks. Herberta Simoleit

Zdjęcie wykonane przed klasztorem księży Oblatów w Szczecinie w r. 1936. P. Lorenz (l.) i P. Leinberger (p.)

65 lat po straceniu ofiar tzw. Fall Stettin, 13 listopada 2011 r. w austriackim Dornbirn, z udziałem metropolity szczecińsko-kamieńskiego arcybiskupa Andrzeja Dzięgi odbyły się uroczystości, podczas których ks. Karol Lampert został ogłoszony błogosławionym męczennikiem.

Nazwiska trzech zamordowanych księży są wyryte na pomniku „Ofiar II wojny światowej” przed kościołem św. Jana Chrzciciela w Szczecinie oraz na tablicy ofiar II wojny światowej w kościele św. Jadwigi w Berlinie.